Berriak

thumb image
"Udalak nirekin euskaraz" kanpaina
2022-11-21

Gaur, “Udalak nirekin euskaraz” kanpaina aurkeztu nahi dugulako bildu gara LABA espazio honetan. Hemen gaude Iruñeko euskalgintza osatzen dugun kolektiboak (AEK, AET, ELA, Haur Eskoletako Gurasoak, IKA, LAB, Sortzen, STEILAS, Zaldiko Maldiko) eta Hizkuntz Eskubideen Behatokia.

Kanpainaren helburuak:

Iruñean ere hasiera eman zaio Euskaraldiari, eta horri lotuta, euskararen erabileraren inguruko ariketa kolektiboa egiteaz gain, erakutsi nahi dugu administrazioekin dugun harremanetan erabilera hori nola dagoen mugatua. Izan ere, Iruñeko Udalak hizkuntza eskubideen kontra hartutako erabakiak horren adierazgarri ditugu.

Hiriko euskararen ordenantzan bertan, euskara ez da gaztelaniaren pare ezartzen, Udalaren egunerokotasunean euskara bigarren planora zokoratzen dute, ez dira zerbitzuak euskaraz berdintasunean bermatzen, euskarazko berri gutxiago zabaltzen dira, aisia eta kultur eskaintzetan euskarazko aukerarik ia ez dugu, udalaren argitalpen eta euskarrietan ia ez da euskarazko alerik argitaratzen, Udalaren ekitaldi eta jarduera publikoetan euskarari ia ez zaio presentziarik eskaintzen… Horiek guztiak adibideak baino ez dira, eta atzean ez dago euskararekiko jarrera kontua soilik, euskaraz bizi nahi duten herritarrekiko gutxiespena baizik. Hiriaren berezko hizkuntza da euskara, eta, beraz, Udalak euskararen presentzia berdintasunean bermatzeak, gutxitutako hizkuntza sustatzearekin batera, herritarrek euskara eroso erabili ahal izatea ziurtatuko luke.

 Oso erraza da egingo dugun ariketa, herritarrei ondokoa eskatuko diegu: Iruñeko Udalaren aldetik azken urtean pairatu edo jaso dituzten hizkuntza eskubideen urraketa guztiak jaso nahi ditugu.

Baina, zertaz ari gara hizkuntza eskubideen urraketa esaten dugunean? Ba adibidez:

  • Udaleko telefono batera deitu, eta euskaraz artatzea nahi badugu, beranduago deitzeko erantzun digute edo departamentu horretan gaztelaniaz egin beharko dugula.
  • Udalaren ekitaldi batera joan gara ,eta dena edo ia dena gaztelaniaz izan da.
  • Udalaren iragarki bakarren bat ikusi dugu euskaraz, beste guztiak gaztelaniaz daude.
  • Udalaren jakinarazpen edo gutun bat heldu zaigu, dena gaztelania hutsean.
  • Udalaren aisiarako eskaintzan euskarazkoa askoz urriagoa da, edo ikastaro baten apuntatu gara baina esan digute gaztelaniaz baino ez dela egingo.

Horiek guztiak, gaurtik hasi eta urtarrilaren 31 bitarte jasoko ditugu, eta horretarako herritarrek ondoko bideak izango dituzte:

  • Emailez: telefonoa@behatokia.eus helbidera helaraztea.
  • Whatsapp-ez: 623 363 811 zenbakira.
  • 948 14 61 72 telefonora deituz.
  • Sare sozialetatik ere jasoko ditugu, Twiterren IruñekoEuskalgintza etiketatuaz edo #UdalakNirekinEuskaraz traola aipatuaz.

Nola ez, dokumentuak, argazkiak… bideratu ahal izango dizkigute herritarrek, eta urraketaren berri ematerakoan ahalik eta daturik zehatzenak ematea eskertuko genuke: noiz izan zen, Iruñeko zein tokitan edo zein telefonotan, etab.

Administrazio publiko zein erakundeetatik ezin da euskararen alde eta euskara errespetatzen dela esan, gero, egunerokotasunean, euskaraz bizi ahal izateko neurrien kontra egin edo hizkuntza eskubideak bermatzeko neurririk hartzen ez bada.

Urtarrilaren 31 arte jasoko ditugun urraketa guztiak Hizkuntz Eskubideen Behatokira ere helaraziko ditugu, txosten berezitu batean Iruñeko Udalean gertatutako egoerak jasota utzi eta Udaleko arduradunei aurkeztu zein Euskal Herriko irakurketaren barne txertatzeko.

Herritarrek administrazio publikoekin euskara erabiltzeko pausua eman dezaten eta ahaldundu daitezen eskatzen diegu, eta pairatzen dituzten egoerak azaleratzen jarraitu beharko dugula adierazi nahi dugu.

Azkenik, dei egiten diegu Iruñeko elkarte zein eragile sozialei, beraiek ere, kanpainan parte hartu, eta Udalari herritarren zein elkarteen hizkuntza eskubideak berdintasunean bermatzea eska diezaioten.

thumb image
Eskolaz kanpoko jardueretan parte hartzen ez duten haurrek jantokiko bekak galduko dituztela adierazi du Hezkuntza Departamentuak
2022-10-20

Duela aste batzuk, Nafarroako hainbat ikastetxe publikotako zuzendaritzek Hezkuntza Departamentuko idatzi bat jaso zuten eta bertan beraien zentroetako eskolaz kanpoko jardueretan parte hartzen ez zuten haurrek jantokiko bekak galduko zituztela aditzera eman zieten eta aldi berean, jantokien kudeaketa eta jarraipena egiteko eskatu zitzaien. 

Bai aipatutako zuzendaritzek, bai familiek, harriduraz hartu zuten diru-laguntza hau galtzeko albistea. Izan ere, kurtsoa behin hasita jaso baitute, eta orain arte ezartzen ez zen 186/1993ko Foru Aginduko instrukzio bat erabili dute horretarako, noiz eta orain, eskola jardunaldiari buruzko Foru Agindu berri bat jorratzen ari denean (ikas komunitatea osatzen dugun hainbat entitateren ekarpenekin batera, nahiz eta gero nahi dutena egingo dutelako susmoa dugun). Une honetan, marko honetan, erabaki du Hezkuntza Departamentuak dirulaguntza kentzea eta, horretarako, duela 30 urteko arau batera jo du. Ez al zatekeen hobea izango arau berria gauzatzen den bitartean familiei beraien bateragarritasuna bideratzeko jantokiko bekei eustea? 30 urte hauetan gizartea, ikastetxeak, familiok… guztiok egin dugu aurrera, aldatu egin gara eta, zorionez, behar berrietara egokitzen goaz. Gure ustez, Hezkuntza Departamentuak ere ahalegin berezi bat egin beharko luke zentzu honetan, edo gutxienez ez trabarik jarri. 

Bestetik, Foru Agindu berri hau egiten ari dela probestuta, hausnartu eta saiatu beharko lukete hezkuntza komunitate osoaren beharrak asetzen, ikasleak erdigunean jarrita eta guztien eskubideak bermatuta. Ez al da garaia oztopoak gainditzeko eta, orain gertatzen ez den bezala -batetik bestera saltoka gabiltzala- hezkuntza komunitateari eragiten dioten alderdi guztiak uztartuko lituzkeen hezkuntza lege bat, bakarra, gauzatzeko? Hezkuntzak guztia batzen baitu

Sortzen Elkarteak, LAB irakaskuntzak, eta ikastetxe ezberdinetako guraso elkarteak lanean ari dira neurri honi aurka egiteko. Gaur, urriaren 20an, erregistro bidez helarazi diogu gure jarrera Hezkuntza Departamenduari eta Arartekoari eta aurrerago pausu gehiago emango ditugu.

Zenbat aurreztuko dute jantokiko dirulaguntzak kenduta? Zenbat xahutzen ari da Nafar Gobernua beste hainbat ekintzekin? Inberti dezagun hezkuntzan, etorkizunean fruituak emango baititu. Pentsa dezagun zenbateko apustua egiteko prest gauden, zer nolako gizartea nahi dugun, hortxe baitago guzti honen gakoa.

thumb image
"Larragako eskolan D eredua irekitzea eskatzen dugu"
2022-10-18

Gaur, urriaren 18an, Larragako hainbat familia eta herritar batu dira San Miguel eskolaren aurrean, Nafarroako Gobernuko Hezkuntza Departamentuari herriko eskolan D ereduaren irekiera eskatzeko. Beraiekin izan dira Hizkuntz Eskubideen Behatokiko zuzendari Agurne Gaubeka Erauskin eta Sortzen Elkarteko ordezkari Marta Diez Napal.

Prentsa oharra:

Gaur, Larragako familiak, Sortzen Guraso Elkartea eta Hizkuntz Eskubideen Behatokiko ordezkariekin batera, San Miguel ikastetxe publiko honen atarian bildu gara. Gurekin batera, prentsaurreko honetan Larragako hainbat herritar.


Izan ere, bere garaian Mendigorrian egin zuten bezala, gaurkoan Larragako eskola publikoan euskarazko murgiltze ereduaren zabaltzea nahi dugula aldarrikatzeko bildu gara, Larragako eskola publikoan ere D eredua irekitzea eskatzen dugu.


Herriko haurrek, hainbat hamarkadatan, euskaraz ikasteko herritik kanpora joan behar izan dute. Herrian bertan eskola publiko bat izan arren, hainbat familiek aukeratu behar izan zuten: haurrek euskaraz ikas zezaten Tafallara eramatea, ala herriko eskolara eramatea, euskarazko irakaskuntzari muzin eginez.


Betiko dikotomian uzten gaituzte beraz, euskaraz ikasteko eskubidea dugula esaten zaigu baina gure eskubidea beti baldintzatua dago eta ezin dugu euskara berdintasunean ikasi. Orain arteko egoera ikusita, aurten 12 familiak gure herriko ikastetxe publikoan D ereduaren irekiera eskatu dugu, eta horretarako, uztailean instantziak erregistratu genituen hezkuntza departamentuan. Oraindik ez dugu erantzun ofizialik jaso, eta ostegun honetan bilera izango dugu Gil Sevillano Hezkuntzako Zuzendari Nagusiarekin. Kontuan izan behar dugu otsailean aurrematrikulazio epea hasiko dela eta ez dugu beste herri batzuetan eman den egoera berbera errepikatzerik nahi: garaia heldutakoan, ezin izan zituzten beraien haurrak herriko eskolan D ereduan aurrematrikulatu.

Hezkuntza Departamentuak jakin badaki, haurren eskolaratzeko lehen urtetik lerroa ireki ezean, gure haur eta familien hautua eta egoerak baldintzatuko dituela, beraz, bai, hurrengo ikasturterako D ereduaren irekiera eskatzen dugu, gure eskubidea izateaz gaindi, besteak beste 18/1986 Foru Legean ezarritakoen aplikazioa ere eskatzen dugulako. Hezkuntza Departamentuak 2023-2024 ikasturtean gure haurren D ereduko matrikulazioa ahalbidetzeko dagozkien neurriak martxan jartzeko betebeharra du.

Hala ere, 12 familiak D ereduaren irekiera eskatzea ez da norbanakoon eskari bat, ez eta kapritxo bat. Gure haurrez gaindi, gure atzetik etorriko direnen eskubideez ere ari gara. Herri honek euskaraz ikasi eta bizitzeko duen oinarrizko eskubideaz ari gara, herriko haurrak
berdintasunean eta aniztasunean hezteaz, Nafarroako herritarren artean eremuaren araberako bereizkeriarik ez egiteaz, etorkizuneko herri txikietako eskolen eta herriaren beraren biziraupenaz eta, nola ez, egun gutxiagotua dagoen Nafarroako berezko hizkuntzaren
irakaskuntza sustatzeaz ari gara.

Azken urteetan, gure herriko eskolaren matrikulazioa gainbeheran joan da eta euskarazko irakaskuntza lerroa irekitzeak herriko eskolaren biziraupena eta garapena bermatu ditzake. Larragak etorkizuna herrian eta euskaraz ere eraiki nahi du.


Guk ere, Mendigorrian zein Nafarroako beste herrietan egin bezala, Larragan euskararen haziak ereiteko eskubide osoa dugu, Nafarroako hizkuntzak Larraga lorez bete dezan.


2022ko urriaren 18an

thumb image
Formakuntza || Kuriosexatzen. Bidelagunak sexu-heziketatik
2022-10-16

📅Azaroak 11 eta 18

👉6 eta 12 urte bitarteko haurren guraso eta erreferenteentzako hezkuntzarako tresnak.

👉Formakuntza hau esparru teoriko sexologiko baten barruan kokatzen da, eta horrek gure erotikarekin egiten dugunaz gain, gure sexuaz, sentitzen dugunaz eta partekatzen dugunaz hitz egitea eskatzen du. Esparru horretan, harreman , afektu, identitate, desioaren orientazioa, maitasuna eta abarretaz ere hitz egingo dugu. Baita sexualitate eta erotikaren inguruan dugun begiradaz ere, nondik hezitzen dugun kokatzeko.

👉Formakuntza Taupadak gune sexologikotik bideratuko dute eta ordu eta erdiko bi saio burutuko dira.

✍️Izena eman: https://labur.eus/sxW1Z

kuriosexatzen
thumb image
Euskara Antzokira eta Sortzen Tonbola
2022-05-04

2022an, ez dugu Euskal Eskola Publikoen aldeko ohiko jaia ospatu. Hala ere, hezkuntza komunitatea biltzeko beharra ikusten genuen eta maiatzaren 15ean goizeko 12:00etan “Euskara Antzokira” ekimena burutu zen. 

“Euskara Antzokira” ekimenaren oinarria euskara esparru akademikotik urrundu eta aisialdian gure hizkuntzaz gozatzea da. Horretarako, Ezkaba, Hegoalde, Amaiur, eta Bernart Etxepare eskolek hainbat ikuskizun prestatu zituzten eta Antsoaingo antzokiko eszenatokian aurkeztu zizkiguten.

Denetarik egon zen: antzerkiak, bertsoak, dantzak eta kantak, eta dena EUSKARAZ… Ikasturte bukaeran, hizkuntza eta artea uztartuz, eskolen arteko batze moduko bat ospatzea zen helburua. Berriz ere, elkarlanean aritu eta gure komunitatea elkartu..

Emanaldia bukatzerakoa, 13:00ak inguru, SORTZEN TONBOLA burutuko zen Antsoaingo plazan. Gure laguntzaileai esker, opari pila banatu genituen: bazkariak, eskalada saioak, diskak, kamixetak, liburuak…

Esker bereziak gure laguntzaileei, haiek gabe ezinezkoa izango zen:

  • AEK
  • Asisko
  • Bihatz
  • EHE
  • Elhuyar
  • Elkar
  • Ene Kantak
  • Errigora
  • Herriko Taberna
  • Ibilbedi
  • IKA
  • Karrikiri
  • Mesón de Nabarreria
  • Laba
  • Onegin
  • Skabidean
  • Zopilotes Txirriaos

Mila esker parte hartu zenuten guztiei!

Emanaldiaren bideoa
thumb image
Nafar guztien eskubideak kontuan hartu! Apirilaren 1era arte
2022-03-24
Nafarroako Gobernuak administrazioko lanpostuen merezimenduak arautzen dituen Foru Dekretua lantzen ari da. Euskalgintzako Kontseilua konbentzitua dago Dekretua aldatu daitekeela, eta helburu honekin nafarren eskaerak bilduko dituen kanpaina abiarazi du. GARAIZ GAUDE DEKRETUAREN NORABIDEA ETA EDUKIAK ALDATZEKO! Horretan lagundu nahi duzu? Bete eskaera eta bidali apirilaren 1erako Eremu Euskalduna  delakoan bizi bazara bete eskaera hau (PDFa […]
thumb image
NIK x ZUK x GUK= ETORKIZUNA EUSKARAZ!!
2022-02-24
Iritsi da aurten ere Nafarroako aurre-matrikulazio garaia, urtero legez, gure haurren etorkizuna erabakitzeko une garrantzitsua dugu hau. Guk euskararen aldeko apustua egin dugu beti, eta aurten ere euskarazko irakaskuntza hauturik onena dela uste dugu zalantzarik gabe. Euskarak aberastu egiten gaitu, eta gure herrira bizitzera etortzen diren herritarrak ere aberastu egiten ditu.  Kalitatezko hezkuntza aldarrikatzen dugu, […]
thumb image
Neuro-hezkuntza formakuntza
2022-01-04
Aurreko kurtsoan neuro-hezkuntzaren gaiaren inguruko sortu zen interesa ikusita, aurten formakuntza oso bat antolatu dugu. Formakuntza, honako ataletan banatu da: Neuroeducación: por una educación basada en la ciencia. Garun emozionala: amigdalatik gainazal prefrontalera Diziplina positiboa: bada zigorrik eta saririk gabeko heziketa? Beharrezkoak dira etxekolanak? Haur eta nerabe garuna. Nola egin garapen osasuntsu baterako akonpainamendua? ¿Existe […]
Gehiago kargatu